Ruszyła rejestracja na 4. Międzynarodową Konferencję ETHER w Warszawie

Rozpoczęła się rejestracja na 4. edycję Międzynarodowej Konferencji ETHER – Eternal Heritage / Wieczne Dziedzictwo. Spotkanie poświęcone wykorzystaniu nowych technologii w ochronie, dokumentowaniu, badaniu i udostępnianiu dziedzictwa kulturowego zaplanowano na 17–18 listopada 2026 roku w Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN w Warszawie.

Technologie w służbie dziedzictwa

Konferencja ETHER jest międzynarodowym i interdyscyplinarnym forum wymiany wiedzy. Łączy przedstawicieli nauki, instytucji kultury, administracji publicznej, sektora kreatywnego oraz środowisk technologicznych.

Tematem przewodnim tegorocznej edycji będzie jakość danych cyfrowych. Organizatorzy chcą zwrócić uwagę na to, w jaki sposób dane są pozyskiwane, opracowywane, interpretowane i wykorzystywane w praktyce, zwłaszcza w kontekście ochrony zabytków i szeroko rozumianego dziedzictwa kulturowego.

Świątynia Wang jako przykład cyfrowej dokumentacji

W identyfikacji wizualnej konferencji wykorzystano cyfrowy skan Świątyni Wang w Karpaczu oraz detale jej historycznej architektury. Obiekt ten został wybrany jako przykład pokazujący, jak współczesne narzędzia mogą zmieniać sposób dokumentowania i poznawania zabytków.

XII-wieczny kościół, przeniesiony w XIX wieku z norweskiej miejscowości Vang do Karpacza, był przez lata szczegółowo badany i mierzony. Obecnie jego dokumentacja może być rozwijana z użyciem skaningu laserowego i fotogrametrii. Zespół Działu Digitalizacji Narodowego Instytutu Dziedzictwa wykonał cyfrowe pomiary świątyni oraz modele 3D jej romańskich portali.

Zestawienie współczesnych skanów z wcześniejszą dokumentacją pokazało, że nawet starannie prowadzone tradycyjne inwentaryzacje mogły zawierać uproszczenia geometryczne. Modele 3D pozwalają natomiast rejestrować pełną geometrię obiektu z dokładnością sięgającą milimetrów.

Dane wymagają interpretacji

Organizatorzy podkreślają, że sam skan lub model 3D nie wystarcza do pełnego zrozumienia zabytku. Dane cyfrowe muszą zostać odpowiednio opracowane, zinterpretowane i zestawione z wiedzą historyczną, konserwatorską oraz badawczą.

Jakość takich danych ma bezpośredni wpływ na rzetelność dokumentacji, prowadzonych analiz oraz decyzji dotyczących ochrony dziedzictwa. To właśnie pytanie o dalsze wykorzystanie danych po ich pozyskaniu ma być jednym z kluczowych zagadnień konferencji.

Zakres tematów konferencji

Podczas wydarzenia uczestnicy będą omawiać m.in.:

• jakie dane o zabytkach są obecnie gromadzone,
• w jaki sposób dane cyfrowe są interpretowane,
• czego można dowiedzieć się o przeszłości dzięki nowym technologiom,
• jak odpowiedzialnie wykorzystywać cyfrową dokumentację w przyszłości,
• jak rozwijać międzynarodową współpracę ekspertów z różnych dziedzin.

Cyfrowe modele i dokumentacja 3D mogą wspierać nie tylko badaczy oraz konserwatorów, ale również edukatorów, twórców wystaw, projektantów, filmowców, autorów aplikacji i twórców gier. Rzetelnie przygotowane dane pozwalają prezentować dziedzictwo w nowych formach, zachowując wiarygodność i kontekst historyczny.

Organizatorzy i patronaty

Organizatorem konferencji jest Narodowy Instytut Dziedzictwa, a współorganizatorem Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Wydarzenie objęto honorowym patronatem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Polskiego Komitetu do spraw UNESCO.

Partnerami konferencji są Narodowe Centrum Kultury i Instytut Polonika. Organizacja Międzynarodowej Konferencji ETHER – Eternal Heritage / Wieczne Dziedzictwo została dofinansowana ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach zadania „Dofinansowanie działalności Centrum Kompetencji ds. digitalizacji zabytków”.